شیخ مفید
مُحمّد بن مُحمّد بن نَعمان ملقب به شیخ مُفید و معروف به ابن المعلّم، فقیه و متکلم و از علمای برجسته شیعه سده ۵ هجری قمری بود.
زندگی
در ذیقعده سال 336 هجری قمری در نزدیکی بغداد متولد شد.
وی استاد شیخ طوسی و سید مرتضی علم الهدی بود. او فقیه و کلامی شیعی بود که بیشتر در علم کلام تبحر داشت و مکتب کلامی شیعه در عصر او به اوج کمال رسید. او در مناظرات دینی مهارت خاصی داشت و مناظراتش با قاضی عبدالجبار رئیس فرقه معتزله بغداد و قاضی ابوبکر باقلانی رئیس اشاعره معروف بود.
او مورد تحسین و احترام بزرگان اهل تسنن از قبیل ابن حجر عسقلانی، ابن عماد حنبلی، شافعی و دیگران بود. گفتهاند لقب «مفید» را علی بن عیسی معتزلی در عهد جوانی، در نتیجه مباحثه با وی به او داد.
شیخ مفید در شب جمعه ۳ رمضان ۴۱۳ در بغداد، در سن ۷۵ سالگی درگذشت. هشتاد هزار تن از شیعیان او را تشییع کردند و سید مرتضی علم الهدی بر او نمازگزارد و در پائین پای استادش ابن قولویه مدفون گردید.
شاگردان
معروفترین شاگردان او عبارتاند از:
آثار
شیخ نجاشی که از شاگردان اوست در کتاب رجال خود ۱۷۱ اثر او را نام بردهاست. برخی از آثار او عبارتاند از:
علم کلام و عقاید
اوائل المقالات
شرح عقاید صدوق
اجوبه المسائل السرویه
نکت الاعتقادیه
فقه
اخلاق اسلامی و حدیث
غیبت
دیگر
الفرائض
الکلام فی دلائل القرآن
وجوه اعجاز القرآن
النصرة فی فضل القرآن
البیان فی تالیف القرآن
الافصاح
الایضاح
الارکان
الارشاد العیون